Próbna matura z biologii, styczeń 2026, zadanie 9: Klasyfikacja kręgowców na podstawie cech – odpowiedzi i wyjaśnienie

Wszystkie cztery gatunki są trójwarstwowe. Owodniowce to dudek, żmija i delfin (bez salamandry). Stałocieplne to dudek i delfin.

O czym jest zadanie 9?

Zadanie przedstawia cztery gatunki kręgowców: dudka (ptak), salamandrę plamistą (płaz), żmiję zygzakowatą (gad) i delfina zwyczajnego (ssak). Uczeń ma przyporządkować je do grup: zwierzęta trójwarstwowe, owodniowce i zwierzęta stałocieplne.

Pełny wstęp z rysunkami i tabelami: oficjalny arkusz CKE, strona 16 · zasady oceniania CKE.

Zadanie 9 (0–3 pkt)

Na poniższych zdjęciach (A–D) przedstawiono cztery różne gatunki kręgowców.
Uwaga: nie zachowano wspólnej skali.
A. dudek
B. salamandra plamista
C. żmija zygzakowata
D. delfin zwyczajny
Fotografie: Wikimedia Commons – O. Dugornay (delfin zwyczajny), S. Ryzhkov (salamandra plamista), B. Trapp (żmija zygzakowata), L. Viatour (dudek).
Uzupełnij tabelę. W każdym wierszu tabeli wpisz oznaczenia literowe wszystkich gatunków zwierząt należących do danej grupy, wybrane spośród A–D.
Grupa zwierząt: Oznaczenia literowe zwierząt
Zwierzęta trójwarstwowe: .........
Owodniowce: .........
Zwierzęta stałocieplne: .........
Pokaż odpowiedź

Odpowiedź: Zwierzęta trójwarstwowe: A, B, C, D; Owodniowce: A, C, D; Zwierzęta stałocieplne: A, D

Wszystkie kręgowce są zwierzętami trójwarstwowymi, więc wszystkie cztery gatunki należą do tej grupy. Owodniowce to kręgowce, których zarodek rozwija się w błonach płodowych (owodni, omoczni, kosmówki); należą do nich gady, ptaki i ssaki, ale nie płazy, więc salamandra jest wykluczona. Stałocieplność (endotermia) występuje u ptaków i ssaków, więc tylko dudek i delfin są stałocieplne.

Punktacja: Za każde poprawnie wypełnione wiersz tabeli przyznaje się 1 punkt (maksymalnie 3 punkty); nie uznaje się odpowiedzi z brakującymi lub nadmiarowymi oznaczeniami literowymi w danym wierszu.

Najczęstsze błędy w zadaniu 9

  • Błędne zaliczenie salamandry do owodniowców, ponieważ jest płazem, a płazy nie mają błon płodowych.
  • Błędne uznanie żmii za zwierzę stałocieplne, gdyż gady są zmiennocieplne.
  • Pominięcie któregoś gatunku w grupie zwierząt trójwarstwowych, mimo że wszystkie kręgowce są trójwarstwowe.

Źródło zadania: Centralna Komisja Egzaminacyjna, Próbna matura z biologii, styczeń 2026 (w styczniu 2026). Odpowiedzi i wyjaśnienia: anotemy.