Matura z biologii 2015, zadanie 17: Fotoperiodyzm i hormon kwitnienia u roślin – odpowiedzi i wyjaśnienie

Roślina dnia długiego zakwitła mimo krótkiego dnia, ponieważ otrzymała od rośliny dnia krótkiego substancję stymulującą kwitnienie, czyli florigen.

O czym jest zadanie 17?

Zadanie dotyczy doświadczenia z roślinami o różnym fotoperiodzie. Niekwitnącą roślinę dnia długiego zaszczepiono na kwitnącej roślinie dnia krótkiego i utrzymywano w warunkach krótkiego dnia. Na tej podstawie trzeba opisać wynik i wyjaśnić go działaniem substancji stymulującej kwitnienie.

Pełny wstęp z rysunkami i tabelami: oficjalny arkusz CKE, strona 17 · zasady oceniania CKE.

Zadanie 17 (0–1 pkt)

Opisz wynik doświadczenia przedstawiony na ilustracji i podaj możliwą przyczynę zakwitnięcia rośliny dnia długiego w warunkach krótkiego dnia, korzystając z informacji w tekście i własnej wiedzy. Pełna treść: arkusz CKE, s. 17.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź: Roślina dnia długiego zakwitła mimo krótkiego dnia, ponieważ z zaszczepionej rośliny dnia krótkiego otrzymała substancję stymulującą kwitnienie (florigen).

Roślina dnia krótkiego była już kwitnąca, więc w warunkach krótkiego dnia wytwarzała florigen. Po zaszczepieniu substancja ta mogła być transportowana do rośliny dnia długiego. Dzięki temu pąki rośliny dnia długiego rozwinęły się w kwiaty, mimo że panował dla niej nieodpowiedni fotoperiod.

Punktacja: Punkt przyznaje się za opisanie, że roślina dnia długiego zakwitła, oraz za wyjaśnienie, że substancja stymulująca kwitnienie pochodziła od rośliny dnia krótkiego. Brak punktu, jeśli uczeń tylko stwierdza zakwitnięcie bez przyczyny lub nie wiąże jej z florigenem od rośliny dnia krótkiego.

Najczęstsze błędy w zadaniu 17

Uczeń myli fotoperiod roślin i twierdzi, że roślina dnia długiego zakwitła z powodu krótkiego dnia.
Uczeń pomija transport substancji z rośliny dnia krótkiego i nie wyjaśnia przyczyny zakwitnięcia.
Uczeń podaje, że florigen powstaje w roślinie dnia długiego, mimo że w doświadczeniu to rośliną kwitnącą była roślina dnia krótkiego.

Źródło zadania: Centralna Komisja Egzaminacyjna, Matura z biologii 2015, poziom rozszerzony (w maju 2015). Wstęp CKE opracowała na podstawie: Biologia, red. N.A. Campbell, Poznań 2012.. Odpowiedzi i wyjaśnienia: anotemy.