Matura z biologii 2016, zadanie 21: Skutki dryfu genetycznego w populacji – odpowiedzi i wyjaśnienie

Prawdziwe są twierdzenia 1 i 2, a fałszywe twierdzenie 3.

O czym jest zadanie 21?

Zadanie dotyczy dryfu genetycznego, czyli losowych zmian częstości alleli w populacji, niezależnych od doboru naturalnego. Uczeń ma ocenić trzy twierdzenia opisujące możliwe skutki tego procesu.

Pełny wstęp z rysunkami i tabelami: oficjalny arkusz CKE, strona 19 · zasady oceniania CKE.

Zadanie 21 (0–1 pkt)

Dryf genetyczny to zmiany w częstości występowania alleli w populacji, które nie wynikają z działania doboru naturalnego, ale są skutkiem zdarzeń losowych.
Oceń, czy poniższe informacje dotyczące skutków dryfu genetycznego są prawdziwe.
Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa.
Dryf genetyczny może doprowadzić do zmniejszenia częstości alleli zwiększających dostosowanie organizmu do środowiska.
1. P F
Dryf genetyczny może skutkować usunięciem określonego allelu z puli genowej populacji.
2. P F
Wpływ dryfu genetycznego na populację jest tym silniejszy, im populacja jest większa.
3. P F

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź: 1 – P, 2 – P, 3 – F

Dryf jest losowy, więc może przypadkowo zmniejszyć częstość alleli korzystnych, mimo że dobór naturalny działałby w przeciwnym kierunku. Losowe zdarzenia mogą też całkowicie usunąć dany allel z populacji. Dryf działa silniej w populacjach małych, a nie dużych, ponieważ w małej populacji przypadek ma większy wpływ na częstości alleli.

Punktacja: Punkt przyznaje się tylko wtedy, gdy wszystkie trzy oceny są poprawne: P, P, F. Każda inna odpowiedź lub brak odpowiedzi daje 0 punktów.

Najczęstsze błędy w zadaniu 21

Uczeń uznaje, że dryf zawsze zwiększa dostosowanie, bo myli go z doborem naturalnym.
Uczeń zaznacza, że dryf jest silniejszy w dużych populacjach, odwracając zależność od liczebności.
Uczeń nie dopuszcza możliwości całkowitego usunięcia allelu z puli genowej przez zdarzenia losowe.

Źródło zadania: Centralna Komisja Egzaminacyjna, Matura z biologii 2016, poziom rozszerzony (w maju 2016). Odpowiedzi i wyjaśnienia: anotemy.